piątek, 25 września 2009

Holenderskie nazwiska

Po napisaniu kilku wpisów na temat imion warto także poświęcić choć jeden holenderskim nazwiskom. W Holandii istnieje ogromna ilość różnych nazwisk (ponad 100.000), ponieważ zostały one tutaj wprodzone stosunkowo niedawno, bo dopiero w 1811 roku poprzez wymuszoną rejestrację. Od tamtego czasu minęło dopiero kilka pokoleń, dzięki czemu tylko niewielka część nazwisk zanikła i większość przetrwała do naszych czasów.
Dużo holenderskich nazwisk zawiera przedrostek, najczęściej van, der albo van der (z kilkudziesięciu występujących w języku), który, co ciekawe, pisze się małą literą, np. Bastiaan van der Vaart. Przedrostek van może oznaczać pochodzenie z wyższych rodów, ale nie jest to regułą. Ciekawą sprawą jest układ nazwisk w książce telefonicznej - w Holandii zawsze używa się literki głównego członu nazwiska (van Rijn jest pod literką 'r'), natomiast w niderlandzkojęzycznej części Belgii przedrostek jest uwzględniany przy sortowaniu ('t Hooft jest pod literką 't').
Holendrzy mają umiłowanie do ozdobnych wizytówek. Każdy dom posiada wizytówkę z nazwiskiem (tu nikt się nie przejmuje ochroną danych osobowych), niektóre z nich są wręcz małymi dziełami sztuki, malowane, ceramiczne, płaskorzeźbione, mozaikowe, ułożone z kafelków... możliwości jest wiele. Inne nie mają większych wartości artystycznych, ale i tak są ciekawe - na zdjęciu właśnie przykład takiej wizytówki.

Mimo wielkej różnorodności nazwisk niektóre z nich występują jednak częściej niż inne, oto lista najpopularniejszych nazwisk w Holandii:
  • de Jong (młody)
  • de Vries (Fryzyjczyk)
  • Jansen (syn Jana)
  • Van de/den/der Berg (ze wzgórza)
  • Bakker (piekarz)
  • van Dijk (z grobli/tamy)
  • Visser (rybak)
  • Janssen (syn Jana)
  • Smit (kowal)
  • Meijer/Meyer (farmer albo zarządca)
Jak w większości języków tutaj także są nazwiska związane z zawodami albo miejscami pochodzenia. Ciekawostką są nazwiska zwiazane z imieniem ojca (w Belgii to właśnie one należą do najpopularniejszych), były one (ujednoznaczniającym) dodatkiem do imienia osoby używanym w czasach, gdy nazwisk formalnie nie stosowano.

3 komentarze:

Anonimowy pisze...

Zainteresował mnie ten temat.Czy mogłabym poprosić o jeszcze kilka tłumaczeń? Ciekawi mnie znaczenie nazwisk Volkers, van Gogh, van Rijn,Koeman, Seedorf, Rijkard,van Breukelen, van Bronckhorst, van der Vaart, van der Sar,Sneijder, Kuijt, Kluivert, van Nistelroy, Vermeer.Aha,czy imię Jan jest odpowiednikiem polskiego Jana?

Anonimowy pisze...

Van oznacza z np. Jan z Kampen to Jan van Kampen itp. Czy to ma coś wspólnego z nazwiskami z wyższych rodów. Nie sądze. Informuje jedynie skąd ew. przybył przodek. Tak jak u nas "ski". Najczęściej dumni nosiciele (w tym ja he he he) myślą, że przodkowie to magnatami byli, podczas gdy przodkowie najczęściej stanowili własność takiego magnata i jak trza było nabyć nazwisko to się takie nazwisko pana nabywało.
A wystarczy się troche historii pouczyć, aby nie popadać w nieuzasadnioną dumę.

fio pisze...

Zdziwilam sie wiadomoscia ze tu jest wiele nazwisk, poniewaz zawsze wydawalo mi sie ze w Holandii sa 3 nazwiska na krzyz; ciagle te same sie pojawiaja, czasami lekko rozniac sie pisownia, np Kuijpers, Cuijpers, Cuypers.